25 augustus 2018

Berlijn – 3 religies in 3 dagen

Arminius maakte dit jaar een reis naar Berlijn. Twee auto’s vertrokken richting de Duitse hoofdstad voor een lang weekend met een goede mix van gezelligheid, culturele interesse en spirituele bezinning. 

Na aankomst in ons hostel bezochten we die avond de Dom van Berlijn. Hier vond een Taizéviering plaats. De dienst maakte het bezoek extra bijzonder en mooi. Op alle banken stonden kaarsjes te branden. Er waren veel jongeren in de kerk aanwezig. Een aantal van onze jongeren kende de Taizéliederen al en zong dus zo mee.

Berlijn door joodse ogen

De volgende dag begonnen we met een stadswandeling met een vrolijke gids die ons vertelde over de Joodse cultuur en historie in de stad. We kwamen langs plekken waar je anders niet zomaar zou komen en hoorden voor ons nieuwe feiten. Zo kwamen we langs een prachtige synagoge waarvan alleen de voorkant nog intact was. We zagen bij metrostation Friedrichstrasse een kunstwerk dat verwijst naar het Kindertransport naar het Verenigd Koninkrijk. Dit is een reddingsactie waarbij Joodse kinderen naar het Verenigd Koninkrijk konden vluchten. Het bijzondere is dat er meerdere kunstwerken van dezelfde maker op de route staan, die de kinderen hebben afgelegd. Eén hiervan staat in Hoek van Holland en een andere in Liverpool. Alleen in het kunstwerk in Berlijn wordt ook tegelijkertijd het transport van kinderen naar de vernietigingskampen in het oosten verbeeld.

Rosenstrasse - BerlijnAls laatste stop van de rondleiding bezochten we een museum. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was het museum een werkplaats voor mensen met een handicap. Doordat zij hier konden werken en later ook konden onderduiken, werden zij niet door de Duitsers getransporteerd.

Het forum der remonstranten

In de avond hadden we afgesproken met Christian Modehn, hij vertegenwoordigt in zijn eentje met enthousiasme de Remonstrantenin Berlijn. Daarnaast heeft hij ook een gespreksgroep waarbij maatschappelijke dilemma’s onder de loep worden genomen. Wij waren uitgenodigd om aan dit gesprek deel te nemen. Met een mix van Duits en Engels kwam een interessant gesprek op gang over onder andere wat Europa voor ons kan betekenen en wat voor spiritualiteit het hedendaagse Europa nodig heeft. Een van ons heeft een korte introductie gegeven rond deze vragen. De meeste aanwezigen woonden in Berlijn ten tijde van de Muur, wat een extra dimensie gaf aan de inhoud van ons gesprek. Tot slot zijn we met deze mensen nog wat gaan borrelen. Het was erg gezellig!

Liberale moskee

Liberale moskee in BerlijnDe volgende dag was er in de ochtend ruimte om iets voor jezelf te doen. De meeste van ons hebben een van de vele musea bezocht die Berlijn rijk is. Een hoogtepunt was het bezoek dat we in de middag brachten aan de Ibn Rushd-Goethe Moskee. Deze vrijzinnige moskee is controversieel binnen de islamitische wereld, onder andere omdat mannen en vrouwen gezamenlijk kunnen bidden en de imam een vrouw is. Ook staat de moskee geheel open voor lhbt’ers. De moskee bevind zich in een mooi aangeklede ruimte gehuurd van een Lutherse kerk. We werden rondgeleid door grappige en bevlogen man die de moskee regelmatig bezocht. Hij vertelde over de moskee en hoe hij er zelf terecht was gekomen. Het voelde als een verademing om met iemand zo’n vrijzinnig gesprek te kunnen voeren over de islam en al onze vragen te kunnen stellen.

De finale

De heren op de ReichstagAls afsluiter bezochten we het dak van de Rijksdag. Vanuit daar konden we heel de stad in ons opnemen. ’s Avonds hebben we na het eten wat gedronken met elkaar en in een kroeg het Eurovisiesongfestival gekeken. De volgende ochtend hebben we door en voor onszelf in het hostel een dienst georganiseerd. Tijdens deze dienst reflecteerden we op onze belevenissen in Berlijn en de thema’s die daarbij naar boven waren komen drijven. Daarna hop, de auto in en terug op weg naar Nederland. Het was een mooi en leerzaam weekend waar we nog vaak aan terug zullen denken.

Geschreven door Simon Haazen en Arend van Baarsen

Gerelateerd